Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı yıllarında en kritik savunma hatlarından biri olan Çanakkale Cephesi, yalnızca askerî bir direniş alanı değil; aynı zamanda Mustafa Kemal’in tarih sahnesine güçlü bir lider olarak çıkışına tanıklık eden önemli bir dönüm noktası olarak kabul ediliyor. Fatma Bulut Hacıalioğlu’nun kaleme aldığı bu çalışma da tam olarak bu kritik süreci merkezine alıyor.
Yazar, eserinde 1915 yılı boyunca Mustafa Kemal’in cephede üstlendiği görevleri, aldığı stratejik kararları, komutanlık anlayışını ve savaşın seyrini değiştiren müdahalelerini kronolojik ve analitik bir bakış açısıyla ele alıyor. Kitapta, Mustafa Kemal’in 19’uncu Tümen Komutanı olarak göreve başlamasından Arıburnu çıkarmasında gösterdiği kararlı duruşa, ardından Anafartalar Grup Komutanlığı sürecinde yönettiği Conkbayırı, Anafartalar ve Kireçtepe muharebelerine kadar uzanan süreç ayrıntılı biçimde inceleniyor.
Araştırmanın en dikkat çeken yönlerinden biri ise tamamen belge temelli bir çalışma olması. Genelkurmay ATASE Arşivi’nde yer alan harp cerideleri, askerî raporlar, emir kayıtları ve döneme ait hatıratlar, kitabın temel kaynaklarını oluşturuyor. Yaklaşık iki bin arşiv belgesinin titizlikle tarandığı çalışmada, sekiz yüze yakın belge doğrudan Mustafa Kemal’in cephedeki faaliyetleriyle ilişkilendirilerek değerlendirildi.
Bu yönüyle eser, yalnızca savaş meydanlarında kazanılan başarıları anlatmakla kalmıyor; aynı zamanda Mustafa Kemal’in öngörü gücünü, kriz anlarında sergilediği soğukkanlı liderliğini, emir-komuta anlayışını ve askerî disipline verdiği önemi de gözler önüne seriyor. Böylece okuyucuya yalnızca tarihî olayların değil, aynı zamanda bir liderlik karakterinin oluşum sürecinin de detaylı bir portresi sunuluyor.
Trabzon Akçaabat doğumlu olan Fatma Bulut Hacıalioğlu, eğitim hayatı ve meslek kariyeriyle de dikkat çekiyor. Gazi Üniversitesi Bolu İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi mezunu olan Hacıalihoğlu, meslek hayatına 1998 yılında Türkiye’nin en genç kadın mali müşavirlerinden biri olarak başladı. Daha sonra öğretmenlik mesleğine yönelen yazar, köy öğretmenliği yaparak eğitim alanında da önemli görevler üstlendi.
Eğitim, kültür ve sosyal sorumluluk projelerinde aktif rol alan Hacıalioğlu, özellikle Çanakkale Tarihi Alanı üzerine yürüttüğü araştırmalarla tanınıyor. Akademik çalışmalarını da bu alanda sürdüren yazar, Anadolu Üniversitesi Sosyoloji bölümünü tamamladıktan sonra Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Disiplinlerarası Askerî Tarih Yüksek Lisans Programı’nı başarıyla bitirdi. Bu süreçte özellikle Çanakkale Cephesi ve Mustafa Kemal’in askerî faaliyetleri üzerine yoğunlaşarak önemli akademik çalışmalar ortaya koydu.
Hacıalioğlu’nun daha önce yayımlanan ve editörlüğünü Doç. Dr. Barış Borlat’ın yaptığı ilk kitabı “Çanakkale Cephesi’nde Mustafa Kemal (Atatürk) Emir, Rapor ve Mektupları”, Cumhuriyet’in 100. yılına armağan olarak yayımlanmıştı. Bu eser, Mustafa Kemal’in cephedeki yazışmalarını belge temelli bir yaklaşımla gün yüzüne çıkararak büyük ilgi görmüştü.
Yeni yayımlanan “Çanakkale Cephesi’nde Mustafa Kemal (Atatürk)” ise önceki araştırmaları daha geniş bir tarihsel perspektifle ele alıyor. Kitap, yalnızca Mustafa Kemal’in askerî başarılarını değil, aynı zamanda Çanakkale Cephesi’nin bütüncül yapısını ve savaşın stratejik yönlerini de okuyucuya aktarıyor.
Araştırmacı-yazar Fatma Bulut Hacıalioğlu’nun bu yeni çalışması, hem akademik çevrelerde hem de tarih meraklıları arasında önemli bir başvuru kaynağı olmaya aday gösteriliyor. Kaynak temelli yaklaşımı ve kapsamlı içeriğiyle dikkat çeken eser, Çanakkale ruhunu ve Mustafa Kemal’in liderlik yolculuğunu anlamak isteyen herkes için önemli bir rehber niteliği taşıyor.
Akçaabatlı bir yazarın böylesine kapsamlı ve belgeye dayalı bir çalışmayı literatüre kazandırması ise bölge adına ayrıca gurur kaynağı olarak değerlendiriliyor.